॥ श्री पांडुरंगाष्टकम् ॥



महायोगपीठे तटे भीमरथ्यां
वरे पुण्डरीकाय दातुं मुनीन्द्रैः ।
समागत्य तिष्ठन्तमानन्दकन्दं
परब्रह्मलिङ्गं भजे पांडुरङ्गम् ॥१॥

तडिद्वाससं नीलमेघावभासं
रामामन्दिरं सुंदरं चन्दनाङ्गम् ।
स्मेराननं चारुबिभ्रत्स् हथोरं
परब्रह्मलिङ्गं भजे पांडुरङ्गम् ॥२॥

प्रमाणं भवाधीरदेर्मामकानां
नितम्बकण्ठाधरे धृतेन ।
येन तस्मात् विधातार्वस्त्रये धृतो
नाभिकमलः परब्रह्मलिङ्गं
भजे पांडुरङ्गम् ॥३॥

स्फुरत्कौस्तुभालङ्कृतं कण्ठदेशे
श्रेष्ठं युङ्क्ते करं श्रीनिवासम् ।
शिवं शान्तमीड्यं वरे लोकपालं
परब्रह्मलिङ्गं भजे पांडुरङ्गम् ॥४॥

चाक्रासनं लक्ष्मीकुलेशं कृतान्तं
गण्डस्थलस्थं जपागारिभद्रं
कृपान्मदातं अजनेत्रं परब्रह्मलिङ्गं
भजे पांडुरङ्गम् ॥५॥

किरीटोज्जलल्ललाटं दिगम्बरभागि
सुरेशत्वदिव्याक्तिसेव्यमानम् ।
भक्ताभिलाषं परब्रह्मलिङ्गं
भजे पांडुरङ्गम् ॥६॥

विश्वं वेणुवपुष्टं कण्ठगातं
ललाटस्थदध्यामं गवां वृन्दकारानन्दं
चारुहारं परब्रह्मलिङ्गं
भजे पांडुरङ्गम् ॥७॥

अजं रुचिमग्निगणारणजीवनं
परं धाम कैवल्यमेकं तुरीयं ।
प्रसन्नं प्रपन्नर्तिहं देवदेवं
परब्रह्मलिङ्गं भजे पांडुरङ्गम् ॥८॥

इति श्रीमच्छङ्कराचार्यविरचितम्
पांडुरङ्गाष्टकम् संपूर्णम् ॥

॥ श्री पांडुरंगाष्टकम् ॥


खाली श्री पांडुरंगाष्टक चे सरळ, भावार्थानुसार मराठी अर्थ दिला आहे. प्रत्येक श्लोकाचा अर्थ स्वतंत्रपणे समजावून सांगितला आहे:


॥ पांडुरंगाष्टक – मराठी अर्थ ॥

श्लोक १

महायोगपीठावर, भीमातीरी उभे असलेल्या
पुण्डरीकासाठी मुनींद्रांनी बोलावलेल्या,
आनंदाचा सागर असणाऱ्या,
परब्रह्मस्वरूप पांडुरंगास मी वंदन करतो.

अर्थ :

पंडित, ऋषी-मुनी पुण्डरीकाला वर देण्यासाठी
भीमातीरी आले आणि तिथे उभे असलेल्या
आनंदमूर्ती, परब्रह्मस्वरूप पांडुरंगाचे मी भजन करतो.


श्लोक २

विजेसारखा शुभ्रवस्त्र परिधान केलेला,
नील मेघासारखा तेजस्वी,
रुक्मिणीचे निवासस्थान असणारा,
चंदनाने सुगंधित सुंदर अंग असणारा,
हसतमुख, हातात सुंदर काठी धारण केलेला
त्या परब्रह्म पांडुरंगास मी वंदन करतो.


श्लोक ३

समस्त जीवांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे प्रमाणस्वरूप,
नितंबापासून कंठापर्यंत विश्वाला धारण करणारा,
ज्याच्या नाभीतून ब्रह्मदेवाचा कमळपुंग भासतो,
त्या परब्रह्मस्वरूप पांडुरंगाची मी उपासना करतो.


श्लोक ४

कंठात चमकणाऱ्या कौस्तुभ मण्याने सुशोभित,
श्रीविष्णूचे स्वरूप धारण करणारा,
शांत, शिवसदृश, जगाचा रक्षक,
त्या परब्रह्मलिंग पांडुरंगास मी नमस्कार करतो.


श्लोक ५

चक्रासनावर विराजमान,
लक्ष्मीच्या घराण्याचा ईश,
काळाचा नाश करणारा,
गालावर तिलक-चिन्हाने शोभणारा,
दयाळू, त्रिलोक दाखवणाऱ्या डोळ्यांचा,
त्या परब्रह्म पांडुरंगास मी नमस्कार करतो.


श्लोक ६

मस्तकावर तेजस्वी किरीट,
नभासारखा उजळ भाग,
देवतांनी सेविलेले दिव्य स्वरूप,
भक्तांची मनोकामना पूर्ण करणारा
त्या परब्रह्मस्वरूप पांडुरंगास मी वंदन करतो.


श्लोक ७

विश्वाला पोसणारा,
कंठात वेणूचा गोड नाद असणारा,
ललाटी तेजस्वी तिलक असणारा,
गोपाळांना आनंद देणारा,
गळी सुंदर हार धारण करणारा
त्या परब्रह्म पांडुरंगास मी वंदन करतो.


श्लोक ८

जन्म-मरणरहित, अजन्मा,
अग्निदेव व इतर देवतांना प्राण देणारा,
परमधाम, कैवल्यामध्ये नेणारा तुरीय स्वरूप,
प्रसन्न, भक्तांच्या संकटांचा नाश करणारा
देवांच्या देव त्या परब्रह्म स्वरूप पांडुरंगास
मी नमस्कार करतो.


समाप्त

इति श्रीमच्छंकराचार्य विरचित
पांडुरंगाष्टक पूर्ण.



टिप्पणी पोस्ट करा

0 टिप्पण्या