बोलिले लेकुरे | वेडी वाकुडी उत्तरे

बोलिले लेकुरे | वेडी वाकुडी उत्तरे ||1||

करा क्षमा अपराध | महाराज तुम्ही सिद्ध ||2||

नाही विचारिला | अधिकार म्यां आपुला ||3||

तुका म्हणे ज्ञानेश्वरा | राखा पायांपे किंकरा ||4||

बोलिले लेकुरे | वेडी वाकुडी उत्तरे || 1 ||

या ओळीमध्ये तुकाराम महाराज अतिशय नम्र भावनेने संतांना उद्देशून म्हणतात 
“मी तुमच्यासमोर वेडे–वाकडे, अविचारी, कच्चे बोल बोललो. माझ्या उत्तरांना काही अर्थ नसेल, ती बालिश असतील.”
इथे ते स्वतःला “लेकुरे” म्हणजेच लहान बाळ असे म्हणत आहेत. लहान मूल जसे निरागसपणे, अज्ञानातून काहीही बोलते, तसेच मीही अपरिपक्व आहे, माझी वाणी अडखळते, माझे बोलणे परिपूर्ण नाही ही अत्यंत विनम्र कबुली त्यांनी दिली आहे. भक्तीचा मार्ग नम्रतेशिवाय पूर्ण होत नाही, आणि तुकाराम महाराज याच नम्रतेचे दर्शन घडवतात.

करा क्षमा अपराध | महाराज तुम्ही सिद्ध || 2 ||

या ओळीत ते संतांना आणि देवाला विनंती करतात 
“माझ्याकडून अनेक अपराध झाले असतील; माझ्या चुकीच्या बोलण्याला क्षमा करा.”
ते पुढे म्हणतात “महाराज, तुम्ही सिद्ध, तुम्ही परिपूर्ण, तुमची कृपा अमर्याद आहे.”
ही ओळ भक्त आणि संत यांच्यातील नाते स्पष्ट करते:
भक्त अपूर्ण आहे, चुका करणारा आहे; पण संत सिद्ध आहेत ज्ञान, संयम आणि करुणेचे मूर्त स्वरूप. म्हणूनच तुकाराम महाराज अपराधांची क्षमा मागतात.

नाही विचारिला | अधिकार म्यां आपुला || 3 ||

या ओळीत तुकाराम महाराज स्वतःचा दोष मान्य करतात:
“मी माझा अधिकार, माझी पात्रता काहीही तपासली नाही. मी पात्र आहे का नाही, हे न पाहता मी तुमच्याशी बोललो.”

भक्तीच्या मार्गावर, अनेकदा भक्त आपल्या मर्यादांचा विसर करतो. पण तुकाराम महाराज त्या मर्यादा स्वीकारतात.
ते म्हणतात 
मी कोण? माझी काय पात्रता? मी तसा लहान, अज्ञ, दोषी. तरीही तुमच्याशी मोठ्या लोकांसारखे बोलण्याचे धाडस केले आणि ते माझेच अपराध आहे.
ही ओळ त्यांची प्रामाणिक आत्मस्वीकृती दर्शवते.

तुका म्हणे ज्ञानेश्वरा | राखा पायांपे किंकरा || 4 ||

शेवटच्या ओळीत तुकाराम महाराज अत्यंत भावपूर्ण विनंती करतात
“ज्ञानेश्वरा, मी तुमचा किंकर सेवक आहे. तुमच्या पायाशी मला सदैव ठेव. मला रक्षण करा.”

येथे “ज्ञानेश्वर” म्हणजे संत ज्ञानेश्वर महाराज.
तुकाराम महाराजांना संतपरंपरेवर, विशेषतः ज्ञानेश्वरांवर, अपार विश्वास होता. संतच भक्ताचे मार्गदर्शक, सांभाळ करणारे, आणि आध्यात्मिक आयुष्यातील आधारस्तंभ असतात.
भक्त म्हणतो
देवा, संतांनो, माझ्या चुका, माझे बालिश बोलणे, माझ्या मर्यादा असूनही मला तुमच्या चरणांपासून दूर करू नका. मला आपल्या पायाशी ठेवून मार्ग दाखवा.

एकंदरीत सारांश (सोप्या शब्दात):

हा अभंग अत्यंत सुंदर नम्रतेचे दर्शन घडवतो.
भक्त सांगतो
मी अज्ञानामुळे चुकीची, वेडी-वाकडी उत्तरे दिली. माझ्याकडून अपराध झाला असेल तर मला क्षमा करा. मी कोण आहे, माझी पात्रता काय याचा मी विचार केला नाही. तरीही, हे ज्ञानेश्वरा, मी तुमचा सेवक आहे. मला तुमच्या चरणांशी जोडून ठेवा.

भक्ती म्हणजे अहंकाराला नमवून शरण जाणे हीच या अभंगाची मुख्य शिकवण आहे.